Wat is het provisieverbod?
Het provisieverbod betekent dat een makelaar geen vergoeding (provisie) mag aannemen van twee partijen tegelijkertijd in één en dezelfde transactie. Met andere woorden: als een makelaar optreedt voor de verkoper of verhuurder, mag hij géén geld vragen aan de koper of huurder.
Het verbod is sinds 1 juli 2014 wettelijk vastgelegd in het Burgerlijk Wetboek, en geldt specifiek voor de verhuur van woonruimte. De regel is bedoeld om consumenten te beschermen tegen onterecht betaalde bemiddelingskosten.
Waarom is het provisieverbod ingevoerd?
Vóór de invoering van het provisieverbod betaalden woningzoekenden regelmatig honderden euro’s aan zogenaamde bemiddelingskosten aan verhuurmakelaars, terwijl die in werkelijkheid werkten in opdracht van de verhuurder. Dat leidde tot dubbele betalingen en onduidelijkheid over de belangen van de makelaar.
Met het provisieverbod is daar een einde aan gekomen. De wet schrijft nu voor dat een bemiddelaar maar voor één kant mag optreden in het proces. Doet hij dat wel voor beide partijen? Dan mag hij alleen degene factureren met wie hij een opdracht tot dienstverlening is overeengekomen en dat is doorgaans de verhuurder.
Voor wie geldt het?
Het provisieverbod geldt in Nederland voor de bemiddeling bij de verhuur van zelfstandige woonruimte. Het is dus met name van toepassing op situaties waarbij een woningzoekende via een verhuurmakelaar of verhuurbemiddelaar een woning vindt.
De regel geldt niet bij:
- De verkoop van koopwoningen (daar gelden andere regels over courtage)
- Verhuur van onzelfstandige woonruimte (zoals kamers)
- Bedrijfsruimte of commercieel vastgoed
Wat betekent dit voor huurders?
Voor huurders betekent het provisieverbod vooral dat je in veel gevallen geen bemiddelingskosten hoeft te betalen als je via een makelaar een woning huurt. Zeker als de makelaar namens de verhuurder handelt , en dat is meestal het geval, mag hij jou als huurder geen kosten in rekening brengen.
Let op: soms worden deze kosten in een ander jasje gestoken, bijvoorbeeld als “administratiekosten” of “contractkosten”. In veel gevallen zijn deze ook niet toegestaan als ze feitelijk op bemiddelingskosten neerkomen. Twijfel je? Vraag dan altijd een gespecificeerde factuur of juridisch advies.
Wat betekent het voor verhuurders en makelaars?
Verhuurders zijn na invoering van het provisieverbod verantwoordelijk voor het betalen van de kosten van de makelaar. In ruil daarvoor behartigt de makelaar ook uitsluitend de belangen van de verhuurder.
Makelaars moeten sinds de invoering veel duidelijker zijn over wie hun opdrachtgever is. Het is niet toegestaan om zich als ‘neutraal tussenpersoon’ op te stellen en vervolgens beide partijen te factureren. Transparantie is hierbij het sleutelwoord.
Voorbeeld uit de praktijk
Stel: je reageert op een huurwoning via een verhuurmakelaar. De woning staat al op hun website en de makelaar regelt alles namens de verhuurder. In dat geval mag deze makelaar jou geen bemiddelingskosten vragen. Doet hij dat toch? Dan kun je deze kosten aanvechten en in veel gevallen met succes terugkrijgen.
Samenvatting
Het provisieverbod is er om consumenten , vooral huurders, te beschermen tegen dubbele kosten en onduidelijke belangen. Een makelaar mag in een huursituatie dus niet tegelijkertijd geld vragen aan zowel de huurder als de verhuurder. Door deze regel weet je beter waar je aan toe bent én van wie de makelaar werkelijk de belangen behartigt.
Twijfel je over een situatie? Vraag dan altijd goed door, controleer de opdrachtrelatie en wees niet bang om om uitleg of onderbouwing te vragen. Zo voorkom je verrassingen achteraf.
